2022 yılında hayatını kaybeden Türk sinemasının unutulmaz oyuncusu Cüneyt Arkın'ın ailesi, sanatçının rol aldığı filmlerin izinsiz kullanıldığı iddiasıyla harekete geçti. Eşi Betül Cüreklibatır ile oğulları Kaan ve Murat Cüreklibatır, filmlerin televizyon kanallarında, sosyal medyada ve dijital platformlarda izinsiz yayımlandığı gerekçesiyle 6 yapım şirketine dava açtı.
Mirasçıların avukatı Bişar Abdi Alınak aracılığıyla Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerine sunulan dilekçelerde Erman Film, Arzu Film, Burç Film, Uzman Filmcilik, Sistem Filmcilik ve Fanatik Dijital Görüntü Sistemleri hedef alındı. Aile, filmlerin izinsiz kullanımının önlenmesini ve üçüncü kişilere dağıtımının durdurulmasını talep etti.
Cüneyt Arkın'ın oğlu Murat Arkın, Sözcü'den Hakan Kanburoğlu'na konuşarak başlattıkları hukuki mücadelenin nedenlerini anlattı. Babasının telif hakları konusundaki hassasiyetini dile getiren Arkın, şu ifadeleri kullandı:
“Babam telif haklarımı almadan ölmeyeceğim derdi. Belki hayatında tutamadığı tek söz bu oldu. Farklı mecralarda karşısına çıkan filmlerini izlerken "Biz deliymişiz" derdi. Sonra can dostlarını gördüğünde "Yazık, yokluk içinde gittiler, bunların var ya hakları ödenmez" derdi. Telif hakları özellikle Yeşilçam'da hep kanayan bir yara oldu. Ama bu sorun sadece telif hakları ile sınırlı değildi. Yapımcıların emekçilere senet karşılığı iş yaptırıp sonra yapımcının yine kendi senedini kırdığı bu sektörde emekçilerin hakları zaten hep göz ardı edildi. ''
''Biz artık bu filmleri gönül rahatlığı ile izleyemez olduk. Tüm emekçiler, çocukları, torunları yokluk içinde yaşarken onların emeklerinden haksız kazanç elde edenlerin rahat uyuyabilmeleri bizim için artık kırılma noktası oldu. Açılan ve daha da açılacak davalar sadece bizim değil hakları sömürülen herkese örnek olması için bu adımı atmaya karar verdik. Şunu da belirtmek gerekir ki bu davalar sadece yapımcılara değil aynı zamanda babamı kullanıp, ürünlerini farklı mecralarda satışa sunan ve bundan haksız kazanç elde eden kişi ve kurumlara karşıda açılacaktır. Elbette evini geçindirmeye çalışan, gelir ihtiyacı olan kimseler bu davalardan muaf tutulacaktır.”
Altı ayrı şirkete açılan davalarda bugüne kadar yaşandığı düşünülen maddi ve manevi kaybın boyutuna ilişkin soruyu da yanıtlayan Murat Arkın, herhangi bir rakam belirlemenin mümkün olmadığını söyledi:
“Emeğe fiyat biçilemez. Emek demek zaman demek. Bir şey üretmek için harcanan zaman bir dakika bile olsa, o bir dakikanızı milyarlar verseniz geri alamazsınız.”
Yeşilçam oyuncularının kamuoyunda düşünüldüğü gibi büyük servetler kazanmadığını belirten Arkın, babasının kariyeri boyunca verdiği emeğin karşılığını maddi olarak alamadığını anlattı. Arkın, geçmişte setlerde yaşanan ekonomik sıkıntılara ilişkin şunları söyledi:
“Yeşilçam emekçileri onlara vadedilen ücretleri bile alamadılar. Benim hikayelerini birebir dinlediğim emekçiler bazen projelere sadece sette yemeklerden yiyebilmek için gittiklerini söylerlerdi. Yeşilçam'ın dev oyuncuları daha ancak üç beş film sonrası belki bir araba alabildiklerini anlatırlardı. Bazıları çekilen tarihi filmlerde babamın kolunda bir markanın saati olduğundan bahseder. Babam bir röportajında buna çok güzel bir cevap vermişti. "Bizim o saati alacak paramız hiç olmadı" demişti. Babanızın sinema kariyeri boyunca elde ettiği kazanç halkının sevgisi oldu. Bu açıdan bakıldığında ancak emeğinin karşılığını aldı denebilir.”
Mücadelenin yalnızca Arkın ailesinin haklarıyla sınırlı kalmayacağını, Yeşilçam emekçilerine de örnek olmasını istediklerini belirten Murat Arkın, yapımcılarla önceden görüşerek soruna çözüm bulmaya çalıştıklarını ancak sonuç alamadıklarını söyledi:
“En büyük sorun yapımcıların hala aynı zihniyeti. Biz bu davaları açmadan önce kendileri ile görüşüp sorunu tekrar masaya yatırıp çözüm üretmek istedik. Ancak çabalarımız yine sonuç vermedi. Her mücadele sonucu ne olursa olsun bir örnektir. Benzer durumda olanlara "Sizler yalnız değilsiniz" mesajı verir.”
Kemal Sunal'ın filmlerinin izinsiz kullanımıyla ilgili geçmişte yaşanan hukuki mücadelelerin kendileri için de örnek olduğunu söyleyen Arkın, davalardan olumlu sonuç alınması halinde Yeşilçam emekçileri için bir destek mekanizması oluşturmayı hayal ettiğini belirtti.
Arkın, bu konuda şunları anlattı:
“Daha önce söylediğim gibi her mücadele bir örnektir ve daha önce verilmiş mücadeleler de bizim için örnek teşkil etmiştir. Biz ümitliyiz. Ciddiyetimizi daha keskin bir dille haykırdık. Arkın ailesi olarak daha önce de Yeşilçam emekçileri için defalarca kapılarına gittiğimiz yapımcılar hep kapıyı yüzümüze kapadılar. Biz yine de yazdığı kitaplarını satmaya çalışan, sağlık sorunları yaşayan, geçim sıkıntısı çeken emekçilerimize farklı platformlardan yardım eli uzattık. Onların bize kattıklarının yanında bizim yaptıklarımızın bahsi bile edilemez.
Benim hayalim, emekçilerimiz için bir havuz oluşturulması. Sadece telif değil, daha önce bahsettiğim yan ürün satışlarından da bu havuza aktarılması ve bu havuzda birikenlerin emekçilerimize, eğer artık aramızda değillerse çocuklarına, torunlarına aktarılması. Babaları, dedeleri, anneleri hayatını Yeşilçam'a adamışların ailelerinin sıkıntı çekmesi kabul edilemez.”
Murat Arkın, babasının Yeşilçam'da çalıştığı yıllarda yaşadığı zorlukları da anlattı. Cüneyt Arkın'ın emekli olamadığını, sağlık sigortasının dahi bulunmadığını söyleyen oğlu, oyuncunun set kazalarının ardından yaşadığı sağlık sorunlarına dikkat çekti.
Arkın, babasının kendisine anlattığı ve hafızasından silinmeyen olayı şu sözlerle aktardı:
“Babam emekli olamadı. Sağlık sigortası bile yapılmamıştı. "Bebek olmasa ben çoktan ölmüştüm" derdi. Anneme bebek derdi. Malkoçoğlu filminde imkansızlıklar içinde yapılan, betonlaşan bir duvara at ile girmek zorunda kaldığını ve sonrasında yaşanan sakatlık döneminden bahsederdi. Vücudunda sağlam kemik kalmamıştı. Yıllarca tahtada yatmak zorunda kalmıştı. Yine geçirdiği bir set kazasından sonra. Onu en çok yaralayan bir olayı anlatmıştı. O dönem ayağa kalkamazken yıllarını sert tahta üzerinde yatarak geçiriyordu. Dönemin yapımcıları ona destek olmak yerine ellerinde içi para dolu siyah bir çanta ile gelmişler. Açık saçık filmlerin popüler olduğu dönem babama iğrenç bir teklifte bulunmuşlar. Şu sözleri söylerken gözlerinin nasıl dolduğu hiç aklımdan çıkmaz. "Zaten tüm gün yatıyorsun, yatarak para kazanırsın" demişler. "O halimle herifleri kapıya kadar kovaladım" demişti.”
Başlattıkları hukuki mücadelenin nasıl sonuçlanacağını henüz bilmediğini belirten Murat Arkın, babasının anısına karşı en büyük dileğini de paylaştı:
“Bugün başlattığımız bu mücadele hakkında ne düşünürdü bilemiyorum. Benim tek isteğim yanı başında yatan Hüseyin Peyda ile onun mezarı başında "Başardık, artık rahat uyuyabilirsin" diyebilmek.”
